كاروانسرا ،كاربات، ساباط، رباط

كاروانسرا :ساختمان بزرگی با اتاقهای فراوان برای آسايش و آرامش مسافران بر سر شاهراه ها و راه های ميان شهری می باشد.

كاربات(كربات):ساختمانی شبيه كاروانسرا با چندين اتاق و پاياب و… از روزگاران پيش از اسلام می باشد.

ساباط (سابات): روی هم رفته به آسايشگاه گفته مي شود و نيز ساختمان كوچك كنار جاده كه يك تخت گاه،يك آب انبار و گاه يك يا دو اتاق برای آسايش داردو نيز به اطاق های روی كوچه نيز گفته می شود.

کاروانسرا ،ساختمانی برای کاروان است وکاروان ازکاربان مشتق شده است،کاربان کسی است که از کاروان پاسداری می کند،یعنی هیاتی از تجار که به منظور محافظت دربرابر راهزنان متحد شده اند.سیمای استحکامی کاروانسرا که فقط دارای یک ورودی است و اطراف آن نیز با دیوارها و استحکاماتی بسته شده است به راحتی بیانگر این امر است. (نظر هلین براند)

رباط: پناهگاهی ميان راهی؛ رباط های كهن،ايستگاه های نگهبانی ساده ای بودند در كنار مرزها كه می توانستند پناهگاه گروهی از جنگاوران باشند.

رباط از ربط می آید به معنی بستن اسب که در واقع به مفهوم توقف کوتاه دارد و در صدر اسلام به پادگان های اسلامی در جنگ با کفار اتلاق می شد.

كاروانسرا های پيش از اسلام:

هرودت مورخ يونانی در كتاب پنجم خود از منزل گاههايی گفتگو می كند،كه توسط هخامنشيان بين شوش و سارد ساخته شده است.

اين مورخ از 111 بنای شبيه كاروانسرا (چاپارخانه) نام می برد،كه در طول حدود 2500 كيلو متر فاصله بين هخامنشی وسارد را می پيمود.

كاروانسرا های دوره اشكانی:

در دوره اشكانی همانند هخامنشی حمايت از راه وكاروانيان از اهميت زيادی برخوردار بود. متاسفانه مطالعات زيادی در اين دوره صورت نگرفته و هنوز كاملا روشن وشفاف نيست.

كاروانسرا در دوره ساسانی:

دوره ساسانی يكی از ادوار مهم تاريخي در تاريخ ايران می باشد.

به علت وضعيت خوب اقتصادی وقدرت سياسی به عنوان دومين قدرت بزرگ جهان ايجاد راه های ارتباطی و امنيت آنها از اعتبار ويژه ای برخوردار بود.

كاروانسرا ها عموما 4 ايوانی و با مصالح سنگ،آهك،گچ،خاك…

كاروانسرا های « ديرگچين»  در مسير جاده تهران به قم،رباط « انوشيروان» در مسير جاده سمنان به دامغان، كاروانسرا های دروازه گچ وكنار سياه در استان فارس.

انتشار مطالب با ذکر منبع بلامانع می باشد.

گردآوری: الهام قوپرانلو

 

 

 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *